Het onderwijs verdient zijn eigen visie op veiligheid

Specifieke risico's op scholen en een zorgplicht voor leerlingen en personeel

Natuurlijk kunnen kinderen ook ‘gewoon’ vallen in de gang of hun vaste leslokaal. Maar dat er iets fout gaat tijdens een gymnastiekles, heeft een wat grotere kans en soms ook een grotere impact. Ook zijn er risico’s in praktijklokalen en werkplaatsen van beroepsopleidingen, die specifieke aandacht vragen. ‘Voor ons betekent Schoolveiligheid dat we scholen en hun medewerkers trainen voor de specifieke risico’s die je in de diverse sectoren van het onderwijs tegenkomt. De zorgplicht van scholen naar hun leerlingen is veiligheid te bieden in alle lesvormen, maar ook in hun verblijf buiten de lessen.

Vanuit NISHV helpen we scholen om die zorgplicht waar te maken,’ aldus veiligheidskundige en accountmanager Mark den Elzen.

Voor NISHV staat voor een integraal veiligheidsdenken. Mark den Elzen: ‘Natuurlijk hoort daar ook de interne hulpverlening (BHV) bij. Dingen als eerste hulp en ontruimingen pak je al anders aan als er veel jonge leerlingen zijn. In onze trainingen en diensten zijn we op inhoud onderscheidend. We hebben daarom speciale EHBO-trainingen, gericht op basisonderwijs, ongevallen in praktijklokalen en tijdens gymlessen
Daarnaast vullen we ook de Arbozorg specifiek in. Zo hebben we trainingen voor ondersteunend personeel, dat vaak geen pedagogische scholing heeft maar wel weerbaar moet zijn tegenover zich asociaal of zelfs agressief gedragende leerlingen. Een kantonrechter heeft al uitgesproken dat werkgevers de zorgplicht hebben om medewerkers die in moeilijke situaties kunnen geraken voldoende hierop getraind zijn. Ook in de Arbocatalogus voor het VO staat een duidelijke verwijzing naar deze zorgplicht.’

Zorgplicht
NISHV heeft vanwege de toegenomen zorgplicht van de schoolleiding cursussen ontwikkeld die de reikwijdte van het veiligheidsbeleid duidelijk maken. Voor medezeggenschapsraden en directieleden zijn er studiedagen die ingaan op wettelijke verantwoordelijkheden vanuit zowel de onderwijswetgeving (sociale veiligheid) als de Arbowetgeving (gezondheid, welzijn en fysieke veiligheid). Mark den Elzen: ‘Via onze in-company opleidingen weten we dat schoolleiders soms schrikken hoe uitgebreid hun zorgplicht de afgelopen jaren is geworden. Directies zijn op een aantal punten aansprakelijk bij incidenten en calamiteiten. Ook kan de Inspectie SZW sinds 2019 zelfstandig boetes opleggen, bijvoorbeeld voor het ontbreken van een Risico-Inventarisatie en Evaluatie en bijbehorend Plan van Aanpak.’

Scholen die voor beroepsonderwijs kunnen te maken krijgen met scherpe veiligheidseisen voor hun praktijklokalen. ‘De Inspectie SZW stelt in vaklokalen en werkplaatsen op school dezelfde veiligheidseisen als in bedrijven. Studenten moeten dezelfde beschermingsmaterialen gebruiken en zijn verplicht veilige werkwijzen te volgen. We hebben de kritiek van de Inspectie SZW kunnen pareren met een nieuwe in-company training, die begeleiders leert zodanig toezicht op studenten te houden dat de veiligheid voldoende geborgd is. Ik verwacht dat we vanuit de praktijk -bijvoorbeeld onze advisering over de risico-inventarisatie en -evaluatie- steeds nieuwe cursussen blijven ontwikkelen. Preventie is onze insteek, waarbij NISHV staat voor een integrale visie op schoolveiligheid. Die visie vind je ook terug in onze leergang voor de functie van veiligheidscoördinator, die zowel over de beveiliging gaat, als de Arbozorg, voorkomen van (digitaal) pestgedrag enzovoort. Een functie waarvan ik verwacht dat alle grotere onderwijsinstellingen die de komende jaren zullen gaan invoeren.’